Berichten

Clean Eating, ofwel onbewerkt eten is het beste dieet, zo bleek uit universitair onderzoek uit 2015 van David Katz van Yale.  Wat houdt clean eating precies in en hoe pak je dat precies aan? Dat lees je in dit artikel.

Wat is clean eating?

Clean eating houdt in dat je zo puur mogelijk eet. Het gaat erom dat je échte, natuurlijke voedingsmiddelen eet en zo min mogelijk bewerkte voedingsmiddelen.  Als je bij voorkeur natuurlijke, verse, seizoensgebonden, onbewerkte producten eet, dan zit je goed.

Clean eating hoe doe je dat?

In de loop van de jaren ben ik zelf eigenlijk steeds bewuster gaan leven en eten. Ik wil gewoon goed voor mijn lijf zorgen en slank blijven. Wat betekent dat dan in het dagelijks leven?

  • Ik kook niet uit pakjes en zakjes en kook zelf alles vers
  • Veel vers fruit en verse groenten. Liefst bij elke maaltijd
  • Groenten en fruit,  zoveel mogelijk van het seizoen en “uit de buurt”
  • Etiketten lezen in de supermarkt (te veel ingrediënten of een naam ik niet kan uitspreken?  Dan blijft het staan.)
  • Liefst zoveel mogelijk biologisch en vlees altijd biologisch
  • Roomboter, kokosolie en olijfolie in plaats van margarine of halvarine
  • Zeker niet elke dag vlees of vis, maar regelmatig een vegetarische maaltijd
  • Brood, pasta en rijst alleen van hele granen, dus volkoren brood/pasta en zilvervliesrijst in plaats van wit brood / pasta en witte rijst.
  • Veel water, koffie en (kruiden)thee in plaats van frisdrank en vruchtensap
  • Matig met alcohol. Eigenlijk alleen als er écht iets te vieren is

Is clean eating saai?

Is het saai om op deze manier te leven? Nee. Sterker nog: je wordt er heel creatief en ondernemend van. Waarom zou ik een pasta met kant-en-klare saus eten als ik zelf, met een paar lekkere ingrediënten de allerlekkerste pastasaus kan maken? Het internet staat vol met tips en goede recepten, maar ook uit kookboeken kun je veel inspiratie halen.

Uitzonderingen

Eet je dan helemaal nooit meer iets dat bewerkt is?  Dus nooit meer bitterballen, slagroomtaart of gevulde koeken? Jawel hoor, regelmatig. Maar alleen als ik er trek in heb en niet elke dag. Ken je de 80-20 regel? Dat houdt in 80% goed/gezond en 20% minder goed/minder gezond.

Hoeveel tijd kost clean eating?

Kost het niet veel tijd? Valt wel mee. Zeker als je goed vooruit denkt en af en toe iets voorbereid valt het alles mee. Wat dat betreft zijn de voordelen van onbewerkt eten voor mij belangrijker dan de nadelen. Want dat het voor mij werkt, merk ik aan mijn lijf: ik voel mij sterk en energiek en ben gelukkig zelden ziek.

Ongeveer een derde van de Nederlanders slaat het ontbijt meestal over. Meestal omdat ze ontbijten helemaal niet belangrijk vinden en liever iets langer in bed blijven liggen of omdat ze aan intermittent fasting doen.

Waarom is ontbijten belangrijk?

10 Redenen waarom ontbijten belangrijk is:

  1. Het ontbijt is de belangrijkste maaltijd van de dag. Je hebt een nacht geslapen en de afgelopen 8-10 uur niets meer gegeten en gedronken. Je lichaam heeft nu energie en voedingsstoffen nodig om aan de dag te beginnen. Niet voor niets wordt vaak gezegd: Ontbijt als een keizer, lunch als een koning en dineer als een bedelaar
  2. Door te ontbijten komt je lichaam alvast op gang en zal het voeding van de rest van de dag beter kunnen verwerken.
  3. Wist je dat je door te ontbijten een ochtendhumeur kunt voorkomen?
  4. Als je niet ontbijt is de kans groot dat je halverwege de ochtend grote trek krijgt en dan sneller naar ongezonde snacks zoals koek en snoep grijpt. Zonde!
  5. Uit onderzoek blijkt dat mensen die ontbijten vaker een gezond gewicht hebben dan niet-ontbijters.
  6. Door te ontbijten heb je meer energie en ben je scherper. Ontbijten is goed voor school- en studieprestaties en de productiviteit op je werk.
  7. In het ontbijt zitten voedingsstoffen die je meestal niet genoeg via andere maaltijden binnenkrijgt.
  8. Ontbijten helpt bij een goede stoelgang, zeker als er veel vezels in zitten.
  9. Ontbijten laat kinderen zien wat een gezond voedingspatroon is.
  10. Ontbijten is een prettige en gezellige manier om de dag te beginnen.

Wat is een gezond ontbijt?

Een gezond ontbijt bestaat uit:

  • Koolhydraten en vezels: volkoren brood of ontbijtgranen (bijv. muesli of havermout). Onbewerkt natuurlijk.
  • Eiwitten en calcium: magere of halfvolle (plantaardige) melk of yoghurt, 20+ of 30+ kaas. Een gekookt ei of bijvoorbeeld kip.
  • Vitamines: een stuk fruit, een glas vruchtensap, wat verse groente
  • Vocht: water, (kruiden)thee of koffie. Zonder suiker natuurlijk.

Wat is jouw favoriete ontbijt?

Nederlanders eten over het algemeen heel veel suiker. Gemiddeld krijgt elke Nederlander ongeveer 102 gram per dag suiker binnen. Dat komt neer op 37 kilo suiker per jaar. Dit is vergelijkbaar met het lichaamsgewicht van een kind van een jaar of 11. Dat kan en moet minder. Hoe? Dat lees je in dit artikel.

Waarom is suiker ongezond?

Er is inmiddels veel onderzoek gedaan naar de effecten van suiker en de lijst met neveneffecten is heel lang. De belangrijkste nadelen van suiker zijn:

  • Suiker zorgt voor een ongewenste piek in de bloedsuikerspiegel
  • Suiker is verslavend
  • Je wordt dik van suiker
  • Het versnelt de veroudering, je krijgt er rimpels en grijs haar van
  • Het verhoogt de kans op kanker
  • Suiker onderdrukt je immuunsysteem
  • Suiker is slecht voor je gebit
  • Te veel suiker is de oorzaak van diabetes 2 (suikerziekte)
  • Suiker veroorzaakt depressie, hoofdpijnen en hormonale disbalans

Moet ik dan in 1 keer stoppen met suiker?

Ja, liefst wel. Maar cold-turkey stoppen met suiker is misschien gemakkelijker gezegd dan gedaan.

Stapsgewijs stoppen met suiker

Je kunt het ook stapsgewijs doen. Hoe doe je dat? Om te beginnen door je bewust te zijn van je eet en drink gedrag. Schrijf maar eens een paar dagen op wat er allemaal in je mond verdwijnt. Dat geeft je vast al veel inzicht: “ ik wist niet dat ik zóveel cola op een dag dronk”.

Minder suiker

De volgende stap is steeds een beetje minderen. Drink je veel vruchtensap, vervang dan eerst elk 2e glas met een glas water. Of schenk je glas halfvol en leng aan met kraanwater. Heb je altijd 2 schepjes suiker in de koffie, doe dan eerst nog maar 1 schepje. Ben je daar na verloop van tijd aan gewend, dan is het tijd om ook dat laatste schepje te laten zitten.

Helemaal stoppen met suiker

Zo doe je het met alles waarvan je weet dat er (veel) suiker in zit.  De usual suspects zijn natuurlijk koek, snoep en frisdrank, maar vergeet ook niet de vla, de vruchtenyoghurt, het broodbeleg en de cruesli. Begin met minderen, maak de voorraad op en koop niet meer bij.

Lees de etiketten

Tot zover de usual suspects. Dan de producten waarvan je niet zo snel verwacht dat er suiker in zit. Mijn advies: lees de etiketten. Je zult verbaasd zijn, want echt in heel veel producten zit geraffineerde suiker: in brood, vleeswaren, tomatenpuree, kant-en-klaar maaltijden, dressings. En zo kan ik nog wel even doorgaan. Fabrikanten zijn ook nog eens zo slim om suiker onder een andere naam op de verpakking te zetten. Op die manier lijkt het alsof er geen suiker in zit, maar schijn bedriegt. Eerlijk gezegd is het best lastig om geen producten met suiker in je winkelmandje te leggen. Wat je kunt doen is kiezen voor de minst slechte variant. Liggen er 2 merken in het schap, neem dan het merk dat minder suiker toevoegt. Ook bij de natuurwinkel ben je vaak een stuk suikervrijer uit, maar lees ook daar wat er op de verpakking staat.

Tips om minder suiker te eten

  • Vervang gezoete muesli, cruesli en gezoete ontbijtgranen (Smacks, Frosties) met ongezoete muesli of havermout.
  • In plaats van hagelslag of jam op brood: plakjes banaan, aardbei of appel op brood.
  • In plaats van koekjes en snoepjes een rijstwafel met beleg of fruit
  • Maak zelf een dressing voor je salade (olijfolie, azijn, kruiden) en koop geen kant-en-klare dressing
  • Gewone yoghurt of kwark in plaats van vla, zoete yoghurt en pudding
  • Maak zelf een lekkere smoothie van vers fruit en magere yoghurt in plaats van yoghurtdrink.

Zin in iets zoets

Heb je zin in iets zoets, neem dan tenminste natuurlijk zoet: fruit. Let op, daar zitten vruchtensuikers in, dus onbeperkt eten is ook weer niet goed. Een paar stuks per dag kan prima.

Vermijd light

Light (bijvoorbeeld frisdrank en snoep) is helaas ook niet de oplossing. Dat zit niet alleen vol met chemische troep, deze producten kunnen je zelfs extra dik maken. Je lichaam denkt namelijk nog steeds dat er suiker binnenkomt.

Meer kijken of lezen over suiker?

Kijktips

 

Een paar jaar terug kon je goji-bessen en chiazaden alleen in goed gesorteerde winkels of online kopen. Tegenwoordig kom je het in steeds meer winkels tegen. Albert Heijn heeft zelfs een heus superfood-schap en ook Aldi, Trekpleister en Hema verkopen de nodige superfoods. Niet voor niets, want superfood is hip en superfood is big-business. Sla er een willekeurig tijdschrift op na en je leest erover.

Wat is superfood

Een echte definitie voor superfood bestaat niet en niemand heeft ooit bepaald wanneer iets superfood is. Superfood is nu vooral heel hip. Ben ik er tegen? Zeer zeker niet. In veel voedingsmiddelen die super zijn, zitten echt veel stofjes die gewoon heel goed voor je zijn. Maar laten we verder kijken dan de dure goji-bessen en de rauwe cacaonibs alleen.

Superfoods zijn zo bijzonder omdat ze vergeleken met andere voedingsmiddelen hele hoge voedingswaarden hebben, minimaal tien bijzondere eigenschappen hebben en veel vitaminen, mineralen, vezels en antioxidanten bevatten. Hoeveel meer dan andere voedingsmiddelen, daar zijn geen vereisten voor. Superfood kan van alles zijn: (gedroogd) fruit, zaden, granen en groente. Ook minder exotische voedingsmiddelen zoals bloemkool, havermout en avocado zijn superfood. Eén ding is  zeker: superfoods zijn altijd onbewerkte voedingsmiddelen.

Waarom zou je superfood eten?

  • Als je regelmatig superfood eet krijg je meer vitamines en mineralen binnen. Hierdoor vul je eventuele tekorten in je lichaam aan en voorkom je dat je misschien ziek wordt.
  • Er is heel veel superfood, waardoor je veel kunt varieren. Hierdoor voorzie je je lichaam steeds van zoveel mogelijk verschillende voedingsstoffen.
  • Het meeste superfood is erg lekker en kun je gebruiken in heel veel gerechten.

Favoriete superfoods

Zelf eet ik regelmatig superfood. Niet allen de hippe chiazaden, bijenpollen en spirulina. Maar ook de minder hippe boerenkool, kurkuma en walnoten. Mijn 11 persoonlijke favorieten zet ik hier op een rij.

Avocado

Wist je dat avocado eigenlijk een fruitsoort is? In ieder geval een heel gezonde fruitsoort: vol vezels, plantaardige eiwitten en gezonde vetten. Vergeet de vitaminen en mineralen niet. Avocado’s zijn rijk aan vitamine B, C, E en magnesium, kalium en fosfor. Avocado’s zijn goed voor je hart, voor je hersenen, voor je huid en voor je darmen.

Ik eet zelf meerdere avocoda’s per week, heerlijk vind ik ze! Lekker door een salade, op een rijstwafel met wat sambal of kerrie of gewoon zo, met wat peper en zout.  Wil je je smoothie iets romiger maken, pureer er dan avocado door.

avocado

Cacao – rauw

Cacao ken je natuurlijk van gewone chocolade.  Chocolade wordt gemaakt door verhitting van cacaobonen, dan ontstaat er cacaoboter.  Veel goede voedingsstoffen van de cacaobonen gaan helaas verloren bij die verhitting. In rauwe cacao zitten heel veel mineralen zoals magnesium, zink en ijzer en vitaminen.  Door de serotonine zorgt cacao voor een goed humeur.  Verder is rauwe cacao goed voor sterke spieren en botten en  beschermt het tegen hart- en vaaktziekters en hoge bloeddruk. Geen enkele reden om niet regelmatig wat rauwe cacaonibs of -poeder te verweken in een smoothie, brood of havermoutpap. Wist je dat je ook suikervrije chocolademelk van rauwe cacao kunt maken?

Camucamu

Camucamu bessen zijn paarse, heel zuur smakende bessen die van oorsprong uit het Amazonegebied komen.  Je koopt het meestal in poedervorm. In camucamu bessen zit heel veel vitamine C, 30 keer meer dan in een sinaasappel. Door het hoge vitamine C gehalte werkt het ook als virusremmer. Heb je last van een koortslip of de ziekte van Pfeiffer dan zou je baat kunnen hebben bij camucamu. Ik doe vaak een lepeltje camucamu poeder door een smoothie, shake, yoghurt of kwark.

Chiazaden

Chiazaden zijn kleine zwarte zaadjes afkomstig van de chiaplant. Het lijkt een beetje op maanzaad. In chiazaden zitten heel veel gezonde vetten, vooral veel omega 3. Het is een heel goede vezelrijke natuurlijke eiwitbron, bomvol vitaminen en mineralen zoals vitamine B, calcium, ijzer, magnesium etc. Bovendien zitten er veel anti-oxidanten in. Door dit alles zijn chiazaden goed voor je huid, helpen ze bij spieropbouw en zijn ze goed tegen hoge bloeddruk. Zelf maak ik regelmatig havermoutpap of overnight oats met chiazaad. De chiazaden zuigen zich als het ware vol met vocht, waardoor je een gel-achtige substantie krijgt.  In (glutenvrij) brood, zoals in bananenbrood of in een smoothie zijn chiazaden ook heel lekker.

chiazaden

Gojibessen

Gojibessen zijn kleine rode bessen afkomstig uit China. In gojibessen zitten veel vitaminen (B, C en E) en mineralen (o.a ijzer, koper fosfor en selenium. Er zitten heel veel antioxidanten in. Gojibessen koop je vrijwel altijd gedroogd. Eet gojibessen zo uit het vuistje, door yoghurt  of verwerk ze in je smoothies.

Granaatappel

Granaatappels zijn grote rode ronde vruchten met een leerachtige schil. Als je een granaatappel open snijdt vind je er heel veel kleine rood/witte pitjes, die je eerst uit de granaatappel moet halen.  Het witte vlies is wat bitter en is niet echt eetbaar. In granaatappels zitten erg veel antioxidanten: polyfenolen, die zijn o.a.  goed voor een lager cholesterolgehalte. Ook wordt er gezegd dat ze bij kanker en alzheimer kunnen helpen.  Granaatappel is ook heel goed voor je huid. In grantaatappelpitjes zitten veel vitamines (vooral A, B en C) , kalium, foliumzuur en ijzer.

Granaatappelpitten zijn heel lekker door de yoghurt of havermout, maar ook over hartige gerechten en salades.

granaatappel

Incabessen

Incabesssen zijn oranjekleurige bessen met een zurige smaak. Ze komen oorspronkelijk uit Amazonegebied. Het bijzondere aan incabessen is dat ze veel plantaardige eiwitten bevatten. Die helpen oa. bij spieropbouw en spierherstel na het sporten. In incabessen zitten ook veel vitamines en mineralen: vitamine A, B, C en calcium, ijzer en fosfor. Ik eet incabessen vaak bij het ontbijt,  als garnering over een salade of ik verwerk ze soms in taarten en koekjes.

Kurkuma

Kurkuma is een geel/oranje specerij dat je veel terug vindt in kerriepoeder. In kurkuma zit curcumine, een sterk antioxidant en ontstekingsremmer. Kurkuma is dus ontstekingsremmend, maar ook vetverbrandend en ontgiftend. Kurkuma is goed voor een mooie huid, voor je weerstand, je spijsvertering en nog veel meer. Het effect van kurkuma is het beste als je het combineert met zwarte peper.  Kurkuma is heel veelzijdig. Het is lekker door de soep, door dressings en in curries. Of strooi wat kurkuma en zware peper over je omelet.

kurkuma

Moerbeien

Moerbeien zijn lekkere zoete vruchten. Er zijn rode, witte en zwarte moerbeien De witte en zwarte zul je het vaakst tegenkomen. De zwarte lijken een beetje op grote rozijnen, de smaak ervan is iets minder zoet dan de witte. Moerbeien zijn superfood vooral omdat er veel antioxidanten (resveratrol en anthocyanine), vezels, ijzer, kalium, calcium en vitamine C inzitten. Net als incabassen en gojibessen worden de meeste moerbeien in Nederland in gedroogde vorm verkocht. Ze zijn lekker in toetjes, gebak en koekjes, maar ook in je havermout of yoghurt.  Witte moerbeien zijn voor mij de perfecte middag-snack. Tip: zoek je een gezond alternatief voor snoep, kinderen vinden moerbeien vaak ook heel lekker.

Oregano

Oregano, het kruid dat wij vooral kennen uit de Griekse en Italiaanse keuken is een echt superfood. Er is geen enkel ander kruid dat zoveel antioxydanten bevat als oregano. Oregano is dankzij de vitamines (B,C, E en A) en de mineralen (ijzer, mangaan, calcium, kalium en zink) een echte boost voor je immuumsysteem. Ook heeft oregano een sterk ontstekingsremmend effect. Strooi dus gerust lekker veel oregano over je pizza, pasta of door een soep of ovenschotel. Vers of gedroogd maakt niet zoveel uit.

Walnoten

Van alle noten zijn walnoten zo’n beetje de gezondste.  In walnoten zitten ongeveer twee keer zoveel antioxidanten als in andere noten. Er zitten veel gezonde (onverzadigde) vetten in: goed tegen hart- en vaatziekten en om je cholesterol te verlagen. Walnoten zijn rijk aan mineralen zoals calcium en magnesium en vitamine B6 en vitamine E. Walnoten zijn ook goed voor je hersenen. En wist je dat er ook melatonine in walnoten zit? Neem dus gerust wat walnoten als je een slechte slaper bent. Dan val je sneller in slaap. Ik eet zelf graag een handje walnoten als tussendoortje. Ook in bananenbrood, door de stamppot en door de salade zijn walnoten heel lekker.

walnoot

Mijn advies

Koop superfood niet omdat het in is, maar kijk naar wat het voor je lichaam kan doen. Wat heeft je lichaam nodig en welk voedingsmiddel kan daarbij helpen? Dan maakt het naar mijn mening niet uit of  het een avocado of gojibes is.  Als het jouw lichaam maar voorziet van die voedingsstoffen die het nodig heeft.

Wat is jouw favoriete superfood?

Sinds kort hebben we een food dehydrator, ofwel een voedseldroger. Wat is een voedseldroger eigenlijk en hoe werkt als je zelf fruit wilt drogen? Dat lees je in dit artikel.

Wat is een voedseldroger

Een voedseldroger is eigenlijk niet veel meer dan een rek waar warme lucht met een ventilator ingeblazen wordt. Hiermee kun je heel makkelijk groente, fruit en zelfs vlees drogen. Een voedseldroger wordt veel gebruikt bij raw foodies omdat het eten op deze manier op een relatief lage temperatuur bereid wordt. Bijkomend voordeel is dat daardoor de vitamines en mineralen beter behouden blijven.

Voedseldroger van Espressions

Wij hebben een voedseldroger van het merk Espressions.

Hij heeft 3 standen:

  1. Kruiden en Bloemen – 55 graden
  2. Vruchten en Groenten – 65 graden
  3. Vlees – 75 graden

Ik heb de voedseldroger tot nu toe vooral gebruikt voor het drogen van fruit.

Wat kun je met gedroogd fruit

Gedroogd fruit is lekker als gezonde snack, door je ontbijtgranen of in gebak, koekjes en mueslirepen. Geef je kinderen eens wat gedroogd fruit in plaats van snoep of koek. Veel gezonder! Bovendien is fruit op deze manier lang houdbaar is.

Hoe werkt het drogen van fruit

Het drogen van fruit in een voedseldroger is supersimpel. Wil je bijvoorbeeld appels drogen? Zo werkt dat:

Was het fruit, droog af en snijd het met een mandoline, groentesnijder of gewoon met een scherp mes in dunne plakken van ongeveer een halve centimeter. Hoe dikker de plak, hoe langer de droogtijd. Zorg ervoor dat de plakjes ongeveer even dik zijn.

Verdeel de stukjes appel over de lades van de droogrekken, zet de machine op stand 2 (65 graden) en wacht ongeveer 8 -10 uur. Kijk af en toe even of het goed gaat en proef als je denkt dat ze klaar zijn.

Als het fruit gedroogd is, zet de droger uit en laat de droger en het fruit goed afkoelen. Je zult zien dat de plakjes appel veel kleiner zijn geworden. Dat komt doordat al het vocht er nu uit is. De smaak is heel lekker zoet.

Doe dan pas de stukjes appel in goed afsluitbare bakjes of potjes.

Droogtijden van fruit

De droogtijden verschillen trouwens van fruitsoort tot fruitsoort. Dat komt onder andere door de hoeveelheid vocht, de dikte van de plakjes en zelfs de temperatuur in je huis. Wat richttijden voor het drogen van fruit:

  • Appel 8-10 uur
  • Banaan 12 uur
  • Druiven 16 uur
  • Kiwi 6 uur
  • Perzik 8-10 uur
  • Peer 12-14 uur

Het is wel handig om de droger overdag te gebruiken en niet ’s nachts want zo kun je af en toe even kijken of het nog goed gaat.

Gedroogd fruit bewaren

Gedroogd fruit kun je in een goed afgesloten pot ongeveer 3 maanden bewaren. Leg dus gerust een voorraadje aan als een bepaalde fruitsoort in het seizoen is en er veel aanbod is

Mijn favoriete zomerfruit: Kersen! In de zomer zijn kersen volop verkrijgbaar en dan zijn ze meestal niet zo duur.  Vraag jij je dan ook af hoe gezond het eten van kersen is? Je leest het in dit artikel.

Waarom zijn kersen zo gezond

  1. Er zitten veel vitamines  in kersen: Vitamine A en vitamine C. Beide vitamines zijn o.a. goed voor de weerstand.
  2. Ook zitten er veel mineralen zoals koper, mangaan, kalium en ijzer in kersen.
  3. Kersen bevatten, veel meer dan andere fruitsoorten, anthocyaninen. Door anthocyaninen hebben zij net als andere rode vruchten zoals bessen aardbeien hun mooie rode kleur. Anthocyaninen werken als antioxidanten die kunnen helpen bij veel ziektes een aandoeningen zoals kanker en hart- en vaatziekten. In kersen zitten nog veel meer stofjes zoals galluszuur, hydroxykaneelzuur en kaempferol  die ook werken als antioxidant.
  4. Er zijn onderzoeken waaruit blijkt dat kersen kunnen helpen bij jicht en reuma.
  5. Eet je kersen na het sporten, dan is de kans groot dat je sneller van herstelt en minder spierpijn hebt.
  6. In kersen zit melatonine. Daar slaap je ’s avonds lekker van.

Hoeveel calorieën zitten in kersen?

In een portie kersen van 200 gram zitten 110 calorieën en 26 gram koolhydraten.

Conclusie

Inderdaad, kersen zijn hartstikke gezond. Ze zijn niet alleen erg lekker, ook zitten er veel vitamines, mineralen en andere stoffen in. Bovendien bevatten kersen weinig calorieën. Zijn de kersen in het seizoen: eet ze volop.

Paleo is hip en wordt de laatste tijd steeds populairder in Nederland. Veel mensen hebben wel iemand in hun omgeving die onlangs gestart is met Paleo. Is dit de zoveelste “dieetrage” of werkt het echt? Om daar antwoord op te krijgen wilde ik weten wat Paleo precies is. Dat lees je in dit gastblog van Astrid Jongbloed,voedingscoach en Paleo-specialiste.

Wat is Paleo?

De basis van paleo bestaat uit:

  • groenten
  • vlees, vis en kip
  • eieren
  • fruit
  • noten en zaden
  • kokos
  • paddenstoelen
  • kruiden en specerijen
  • af en toe een beetje honing
  • en natuurlijk voldoende gezonde vetten

“Paleo is kort voor Paleolithisch en dit duidt het tijdperk van de jager- verzamelaar aan. Vanaf de evolutie van de eerste primaten, zo’n 60 miljoen jaar geleden, tot de introductie van de landbouw leefde we met het ritme van de natuur en aten we wat de natuur voorhanden had.

Bij een gebrek aan moderne medische voorzieningen kon het leven van de jager-verzamelaar kort zijn. Het breken van je been betekende tenslotte dat je geen eten kon zoeken, niet weg kon rennen  voor een vijand en de kans op een infectie was groot. Maar je kon als jager-verzamelaar ook zeker oud worden. Gezond oud wel te verstaan. Want uit archeologisch onderzoek weten we dat chronische ziekten onder de jager-verzamelaars nauwelijks voorkwamen. Ook bij hedendaagse jager-verzamelaars stammen komen chronische ziekten zelden voor.”

Ongeveer 10.000 jaar geleden begon het landbouwtijdperk. We domesticeerden vee voor vlees, eieren en zuivel, we bewerkte stukken land om onze gewassen te verbouwen en vestigde ons op één plek. In vrij korte tijd veranderden ons leefpatroon drastisch. Granen en peulvruchten deden in grote hoeveelheden hun intrede in ons dieet net als zuivelproducten. Beweging werd statisch want in plaats van de hele dag te lopen waren we bezig met het bewerken van stukken land en het verwerken van voedsel.

Genetisch gezien veranderen we echter maar 0,5% per miljoen jaar. We kunnen ons wel gedeeltelijk aanpassen aan nieuwe omstandigheden, anders waren we tenslotte uitgestorven, maar we moeten hier wel een prijs voor betalen. En die prijs is een minder sterk gestel en de komst van chronische ziekten. Een archeoloog kan met het blote oog aan de botstructuur zien of deze overblijfselen van een jager- verzamelaar stammen of vanuit het landbouwtijdperk. Met de introductie van de landbouw werden onze botten brozer, we werden kleiner, ons gebit werd slecht en onze herseninhoud verminderde.”

Leefstijl

Wat heeft dit nu te maken met ons? Vandaag de dag kampen we vrijwel allemaal met de gevolgen van een levensstijl die genetisch gezien niet bij ons past. De introductie van de landbouw zijn we nog lang niet te boven, laat staan het feit dat we nu de hele dag achter een vierkant schermpje zitten, te weinig zonlicht en frisse lucht krijgen, teveel kunstmatige toevoegingen nuttigen, te weinig groenten en fruit eten, teveel stress ervaren, te weinig slapen en ontspannen, teveel geraffineerde suikers  eten en te weinig goede vetten. De veranderingen zijn teveel en te groot voor ons systeem om te kunnen bolwerken. Er is een duidelijke mismatch ontstaan tussen onze genen en onze leefstijl. We hebben overgewicht, te weinig energie om de dag door te komen, rugklachten, een verminderde weerstand, een slecht gebit, huidklachten, darmklachten, emotionele klachten, gedragsstoornissen en een enorme waslijst aan chronische ziekten waaronder diabetes, hart en vaatziekten en kanker.

Terug naar de basis

Wat is dan de oplossing? Met zijn allen de Veluwe op om achter een everzwijn aan te jagen? Een hutje op de hei bouwen? Niet meer douchen maar een bad in de vaart? Nee hoor, wellicht leuk voor een vakantie maar uiteraard niet wenselijk. Door in de basis te eten en te leven zoals genetisch gezien bij ons past kunnen we opzoek naar de balans tussen onze genen en onze huidige moderne levensstijl. Deze leefstijl noemen we kortweg Paleo.

De juiste voeding is een belangrijk onderdeel van een Paleo leefstijl net als voldoende slaap, voldoende (en de juiste) beweging, veel frisse buitenlucht en zonlicht, ontspannen en genieten.

Werkt Paleo?

“Ja Paleo werkt” zeggen veel mensen die het Paleotisch dieet volgen. “Sinds ik volgens de Paleo leefstijl leef, voel ik mij fitter, energieker én ben ik afgevallen.”  Er zijn vele succesverhalen van mensen die zweren nooit meer iets anders te willen.

Heeft je huisarts je verteld dat je cholesterolgehalte te hoog is? Tijd voor actie! In dit artikel lees je wat je allemaal kunt doen om je cholesterol te verlagen.

Wat is cholesterol?

Cholesterol heeft je lichaam nodig om cellen, hormonen en gal aan te maken. Het wordt in de lever aangemaakt. Ook haalt je lichaam cholesterol uit voeding. Er zijn twee “soorten” cholesterol: HDL en LDL.

HDL cholesterol is het goede cholesterol. HDL zorgt ervoor dat het slechte LDL opgeruimd wordt. Het is belangrijk dat de verhouding LDL en HDL goed is: ten opzichte van HDL moet het LDL gehalte laag zijn. Is de verhouding te hoog, dan heb je een te hoog cholesterolgehalte.

Hoog cholesterolgehalte gevaarlijk

Als je cholesterol te hoog is hoef je daar in principe niets van te merken. Toch is een hoog cholesterolgehalte niet ongevaarlijk. Wie jarenlang een hoog cholesterolgehalte heeft loopt meer risico op hart- en vaatziekten. Het cholesterol hoopt zich dan op in de wand van je bloedvaten. Hierdoor kunnen je bloedvaten vernauwen en dicht gaan zitten. Het is dus slim om het cholesterolgehalte in je bloed geregeld te laten checken door bijvoorbeeld je huisarts. Is je cholesterol te hoog, dan is het verstandig daar direct mee aan de slag te gaan.

Hoe kun je cholesterol verlagen?

Wat kun je doen om het cholesterolgehalte te verlagen. Een aantal dingen kun je direct zelf aanpakken:

Stoppen met roken

Twee redenen om direct te stoppen met roken:

  1. Door te roken wordt het goede HDL-gehalte in je bloed verlaagd. Hierdoor kan er dus minder van het slechte LDL opgeruimd worden.
  2. Daarnaast beschadigt roken bloedvaten waardoor het proces van aderverkalking wordt versneld.

Afvallen als je te zwaar bent

Als je overgewicht hebt is dat een belangrijke risicofactor voor hart- en vaatziekten. Is jouw BMI hoger dan 25, ga dan aan de slag met je gewicht.

Bewegen

Door te bewegen stijgt het HDL cholesterolgehalte en daalt het LDL cholesterolgehalte. Dagelijks 30 minuten matig intensief bewegen is genoeg. Dat mag sporten zijn, maar een flink stuk wandelen, fietsen of een huishoudelijke klus is ook al goed.

Alcohol

Stop met het drinken van alcohol of wees matig met alcohol: vrouwen maximaal 1 glas alcohol per dag, mannen maximaal 2 glazen per dag. Drink ook zeker niet elke dag.

Voeding

Ook als je geen overgewicht hebt is het belangrijk dat je niet te veel verzadigd vet binnen krijgt en zorgt voor voldoende voedingsvezels. Voedingsmiddelen met veel verzadigd vet kunnen ervoor zorgen dat je cholesterolgehalte stijgt.

Hoe krijg je niet te veel verzadigd vet binnen?

  • Kies voor de magere variant van zuivel (magere melk of karnemelk in plaats van volle melk, 20+ of 30+ kaas in plaats van 48+ kaas)
  • Gebruik vloeibare margarine of olijfolie om in te bakken en geen harde margarine. Frituur snacks in vloeibaar- en niet in hard frituurvet
  • Let op voedingsmiddelen waar overduidelijk veel verzadigd vet in zit: koek, gebak, snacks, chips, chocolade. Lees de verpakking, daar staat op hoeveel (verzadigd) vet er in zit.
  • Kies voor mager in plaats van vet vlees en vleeswaren. Dus kipfilet, biefstuk en rosbief in plaats van karbonade, rookworst en boterhamworst.

Eet regelmatig (vette) vis, zoals zalm en haring.

Vezelrijk eten verlaagt het LDL cholesterolgehalte in je bloed. Eet dus veel groente, fruit, peulvruchten en neem volkoren producten, zoals volkoren brood en zilvervliesrijst. Ook havermout, vette vis, noten en soja kunnen je cholesterol helpen te verlagen.

Fruit is gezond, dat weten we allemaal. De vitaminen en mineralen zijn niet alleen goed voor je weerstand, ook verkleint het eten van fruit het risico op oa. hart- en vaatziekten. In fruit zitten veel voedingsvezels en die zijn weer goed voor je darmen. Ze geven je een ‘vol’ gevoel, waardoor minder trek krijgt in bijvoorbeeld tussendoortjes. Kortom, fruit eten moet!

Tips om minimaal 2 stuks fruit per dag te eten

Het advies is om elke dag, dus ook in het weekend (!), minimaal twee stuks fruit te eten.  Vind je dat lastig of lukt dat niet elke dag?  Lees hier onze tips om meer fruit te eten:

  1. Maak er een gewoonte van om de dag te beginnen met een stuk fruit. Ontbijt je met zuivel en ontbijtgranen? Mix dan gewoon wat stukjes banaan, appel, mango of een andere fruitsoort door je yoghurt met muesli of overnight oats. Of maak een lekkere smoothie met fruit.
  2. Beleg je brood met fruit: banaan, appel of aardbei smaakt heerlijk op de boterham, maar ook andere fruitsoorten kunnen prima. Denk aan mango, peer of appel. Experimenteer!
  3. Koop voldoende vers fruit van het seizoen en leg dat op een fruitschaal die in het zicht staat. Kun je het ook niet vergeten om fruit te eten.
  4. Heb je trek tussen twee maaltijden in, maak er dan een gewoonte van om een stuk fruit te pakken: een peer, sinaasappel of een paar mandarijnen.
  5. Geef kinderen in plaats van snoep een stuk fruit of eventueel een handje gedroogd fruit (bijvoorbeeld rozijnen)
  6. Heb je veel rijp fruit op de fruitschaal? Maak er een lekkere smoothie van. Pureer bijvoorbeeld banaan en blauwe bessen en mix met vers sinaasappelsap. Zo heb je een heerlijk en fris tussendoortje.
  7. Zorg dat je altijd een voorraadje diepvriesfruit in huis hebt. Altijd handig en lekker voor smoothies  en in de yoghurt.
  8. Een bol vanille ijs of chocolademousse is heerlijk als dessert. Maar een heerlijke vruchtensalade, gemaakt van allerlei soorten vers fruit is minstens zo lekker en zo een véél gezonder alternatief.
  9. Heb je een sapcentrifuge of slowjuicer in huis, maak dan een heerlijke fruitsap van je favoriete fruit en drink deze als heerlijk zoet tussendoortje.
  10. Varieer: maak er een sport van om zoveel mogelijk verschillende soorten fruit te proberen. Zo verveelt fruit nooit.
  11. Met een food dehydrator kun je stukjes fruit drogen. Gedroogd fruit is lekker als gezonde snack of door je ontbijtgranen.

Wat is jouw persoonlijke tip om meer fruit te eten? Reageer!

 

 

 

 

Vitamine C is een antioxidant  die lichaamscellen beschermt tegen het ontstaan van schade door oxidatie en de mogelijke gevolgen daarvan zoals kanker en hart- en vaatziekten. Ook is vitamine C heel belangrijk voor een goede weerstand. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) vitamine C voor mannen en vrouwen vanaf 14 jaar is 75 milligram. Dat is ongeveer een halve rode paprika of een sinaasappel.

In België hebben ze de ADH van vitamine C onlangs verhoogd naar 120 mg per dag.  Voorheen kregen alleen rokers het advies om minimaal 120 mg vitamine C per dag te gebruiken. Roken zorgt er namelijk voor dat een deel van de binnengekregen vitamine C weer afgebroken wordt. De Belgische gezondheidsraad verhoogt de ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) nu dus ook voor niet rokers. Ze doen dit omdat  steeds meer mensen blootstaan aan stress en vervuiling.

In Nederland geldt die verhoogde aanbeveling officieel niet, maar het is wel aan te raden om minimaal 120 mg vitamine C gebruiken.

Waar zit veel vitamine C in?

Vitamine C zit vooral veel in groente en fruit. Echte vitamine C toppers zijn:

  • Spruitjes
  • Sinaasappels
  • Citroenen
  • Broccoli
  • Kiwi
  • Aardappelen
  • Aardbeien
  • Bloemkool
  • Paprika
  • Zwarte bessen
  • Tomaten